11Ağu

Uzm.Dr.Aslı TUFAN
İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları ABD Geriatri BD

Yaşlanma ile çok sayıda kronik hastalığın görülme sıklığı artmaktadır. Bu kronik hastalıkların başında demans yer almaktadır. Demans edinsel olarak bilişsel (kognitif) yeteneklerde, günlük yaşam aktivitelerini bozacak düzeyde bozulmalar olmasıdır.

Demansa en sık sebep olan hastalık Alzheimer Hastalığı’dır. Alzheimer Hastalığı evreleri erken, orta ve ağır evre olarak sınıflandırılabilir.

Hafif evre demansı işte ve ev dışında bağımsızlığın bozulmaya başladığı,

orta evre demansı bunlar tümüyle bağımlılaşırken ev yaşamı ve kendine bakımda sorunların başladığı,

ağır evre demansı ise sürekli bakım gereken, tümüyle bağımlı bir durum olarak tarif edebilir.

Demanslı yaşlıların bakımı önemli bir sosyal problemdir. Bu sebeple uygun bir çevre düzeni yaratılmalı ve evde gerekli güvenlik önlemleri alınmalıdır.

İdeal Çevresel Düzenleme

  • Eski çevre koşullarına benzer ve aşinalık hissi uyandırması önemlidir.
  • Yaşlıların alışkın olduğu şekilde yaşamaları sağlanmalıdır.
  • Uygun olmayan bir çevre demans hastalarının yaşam kalitesini kısıtlar ve hastalığın semptomlarında kötüleşmeye yol açabilir.

Kişisel Oda Düzeni

  • Öncelikle kişinin kendi özel odasının düzenlenmesi önemlidir.
  • Yaşlının özel eşyaları ve mobilyaları kullanılmalıdır.
  • Oda duvarlarına yaşlının görebileceği büyüklükte eski fotoğrafları asılmalıdır.
  • Göreceği yerde saat ve takvim olması sağlanmalıdır.
  • Duvar boyasında sıcak rahatlatıcı renkler seçilmelidir.
  • Yaşlının alışkın olduğu nevresim ve perdeler seçilmelidir.
  • Tuvalet ihtiyacını karşılayabilen bir demanslının banyosu ulaşımı kolay, odasında oturduğu yerden görülebilecek şekilde dizayn edinmelidir.

Koridorların Düzenlenmesi

  • Koridorlar karmaşık olmamalıdır.
  • Koridorlar iyi aydınlatılmalıdır.
  • Zemin ile duvar kontrast renklerden oluşmalıdır.
  • Kapılara oda isimleri yazılabilir.

Mutfak Düzeni

  • Yemek alanlarında televizyon bulunmamalıdır.
  • Kafa karıştıran motif ve desenli duvar kâğıtları ve boyalardan kaçınılmalıdır.
  • Masa sınırlarının belirlenmesi için kenarları vurgulanmalıdır.
  • Masa-tezgâh–sandalye gerektiğinde tekerlekli sandalye yüksekliğine uygun ayarlanmalıdır.
  • Dolap–ocak kilitleri bulundurulmalıdır.
  • Sıvı deterjanlar konusunda önlem alınmalıdır.
  • Kaşık-çatal aparatları muhafaza altında olmalıdır.

DÜŞMELER

Toplumda yaşayan yaşlıların yüzde 30-40’ı her yıl düşer. Düşen yaşlıların yüzde 20-30’unda ciddi problemler olur. Düşmeden sonra yaşam kalitesi belirgin olarak bozulabilir.

Düşme Durumunda Yapılabilecekler

  • Yaşlılara düşmeleri engellemek için önerilerde bulunulmalı
  • Egzersiz (özellikle dengeye yönelik)
  • Güvenli davranışlar
  • Çevresel faktörlerin azaltılması
  • İlaçların gözden geçirilmesi

Çevresel-kişisel faktörlerin düzeltilmesi

ANTRE

  • Yürürken çarpıp düşmeye yol açabilecek objeler olmamalıdır.
  • Kaymayan zemin ve halı tercih edilmelidir.
  • Merdivenler eşit, uygun genişlik ve yükseklikte olmalıdır.
  • Merdivenlerin her iki tarafında sağlam tırabzan bulunmalıdır.
  • Merdivenler ve giriş iyi aydınlatılmalıdır.
  • Merdivenlerin başlangıç ve bitiminde, kat aralarında ışınımlı lamba anahtarı olmalıdır.
  • Kapı girişindeki eşik çok yüksek olmamalıdır.

OTURMA ODASI

  • Elektrik kabloları yürünen alanlarda halı altında olmamalıdır.
  • Sandalye ve kanepeler sağlam ve güvenli olmalı,
  • eğilme ya da sallanma yapmamalıdır,
  • çok yüksek ya da çok derin olmamalı,
  • kolaylıkla kalkılabilmeli,
  • oturma ya da ayağa kalkmada yardımcı kollukları olmalıdır.
  • Işınımlı lamba anahtarları girişin hemen yanında olmalıdır.
  • Yürüyüş için geçiş alanları yeterli olmalı, mobilyalar duvarlara doğru yerleştirilmelidir.

MUTFAK

  • Mutfakta direkt olarak dışarıya açılan ya da kullanılmayan boşluklara uzatılan boru şeklinde baca/havalandırma sistemi bulunmalıdır.
  • Tezgah yüzeyi çok yüksek olmamalı, kişi üzerindekileri kolayca alabilecek durumda olmalıdır.
  • Lamba anahtarları kapının yakınında ve yeterli yükseklikte olmalıdır.
  • Hem sıcak hem soğuk su akışını sağlayan yuvarlak olmayan tek kontrollü musluklar kullanılmalıdır.
  • Yere dökülen sıvılar hemen kurulanmalıdır.
  • Yaşlı mutfakta çalışırken uzun ya da sarkıntılı olup tutuşmaya neden olabilecek kıyafetler giymemelidir.
  •  Yeterli aydınlatma olmalıdır.
  • Doğal gaz kullanılıyorsa alev ya da arıza anında otomatik gaz kesim sistemi olmalıdır.
  • Ocak, ısıtıcı vb. araçların düğmelerinin açık kapalı durumları kolayca fark edebilecek biçimde işaretletmiş olmalıdır,
  • yanıklara engel olacak şekilde fırının ön tarafında olmalıdır,
  • yakınında kolayca tutuşabilecek maddeler ve cisimler olmamalıdır.

BANYO

  • Banyo düzeni yaşlıların kaymalarını, çarpmalarını önleyecek biçimde olmalıdır.
  • Küvet, duş ve gereken yerlerde tutunmayı sağlayacak tutamaklar konulmalıdır.
  • Yerler ıslak bırakılmamalı, kaymayan terlikler kullanılmalıdır.
  • Elektrikli aletler kullanılmadığı zaman fişleri prizden çıkarılmalı, kabloları ortalıkta olmamalıdır, ıslak alanlardan uzak tutulmalıdır.
  • Kolay ayarlanabilir musluk kullanılmalıdır.
  • Kullanılan fayanslar kaymayan ve paspas tutucu özellikte olmalıdır.
  • Banyo kapısı dışa açılır olmalıdır.
  • Havalandırma sistemi ve sıcak kaynağı (kazan/soba) güvenliği olmalıdır.
  • Tuvalet, duş, banyo küveti yakınında duvarda yatay eksende iyi sabitlenmiş tutunma kolu olmalıdır.

YATAK ODASI

  • Mümkünse yatak başı lamba tercih edilmelidir.
  • Yatak odasından banyo/tuvalete giden koridorda gece lambası kullanılmalıdır.
  • Yatak etrafında bol miktarda yürüyüş yolu bırakılmalıdır.
  • Telefon, bardak, ilaçlar gibi önemli maddeleri koyabilecek küçük sabit masa/komidin olmalıdır.
  • Giyinirken oturulabilecek, kollukları olan, sağlam bir sandalye bulundurulmalıdır.
  • Duvardan-duvara, düzgün serilmiş halı tercih edilmelidir.
  • Telefon prizi bulunmalıdır.
  • Sık kullanılan eşya ve giysiler kolay erişilebilecek yerlerde bulunmalı, tabure/sandalye üzerine çıkmadan ulaşılabilmelidir.
  • Isıtıcı, elektrikli battaniye vb. açıkken uyunmamalıdır.

DOLAPLAR

• Sık kullanılan eşyaları, omuz-diz seviyesinde olacak şekilde yerleştirilmelidir.

• Ecza dolabındaki ilaçları kolay ulaşılabilir şekilde yerleştirilmelidir.

• Tezgâh altı dolapların raylı olması tercih edilmelidir.

• Tezgâh üstü dolapların erişilebilir olmasına özen gösterilmeli ve fazla güç harcamadan açılabilen kapaklar kullanılmalıdır.

• Üst raflara ulaşımda denge destekleyici dayanma tutanakları olan merdiven tabureleri kullanılmalıdır.

36 Replies to “Alzheimer Hastalığında Çevre Düzeni”

  1. Do you mind if I quote a couple of your posts as long as I provide credit and sources back to your site?
    My blog site is in the very same area of interest as
    yours and my visitors would definitely benefit from a lot of the information you present here.
    Please let me know if this ok with you. Thanks a lot!

  2. https://fcialisj.com/ – generic cialis from india

  3. What’s up to all, the contents present at this web page are actually remarkable for people experience, well, keep up the good work fellows.

  4. I’m not sure where you’re getting your information, but great topic.
    I needs to spend some time learning more or understanding more.
    Thanks for wonderful info I was looking for this information for my mission.

    Have a look at my web-site :: best delta 8 thc gummies

  5. always i used to read smaller content that also clear
    their motive, and that is also happening with this article which I am reading at this
    time.

    my site buy delta 8 thc near me

  6. Everything is very open with a really clear explanation of the challenges. It was definitely informative. Your website is extremely helpful. Thanks for sharing!

  7. Between me and my husband we’ve owned more MP3 players over the years than I can count, including Sansas, iRivers, iPods (classic & touch), the Ibiza Rhapsody, etc. But, the last few years I’ve settled down to one line of players. Why? Because I was happy to discover how well-designed and fun to use the underappreciated (and widely mocked) Zunes are.

  8. Write more, thats all I have to say. Literally, it seems as though you relied on the video to make your point.

  9. Thanks for the sensible critique. Me & my neighbor were just preparing to do some research on this. We got a grab a book from our area library but I think I learned more clear from this post. I’m very glad to see such wonderful info being shared freely out there.

  10. Hi! Someone in my Facebook group shared this site with us so
    I came to take a look. I’m definitely enjoying the information. I’m bookmarking and
    will be tweeting this to my followers! Fantastic blog
    and great design and style.

    Also visit my blog post … CBD gummies for sleep

  11. Hi to every body, it’s my first pay a visit of this blog; this blog includes remarkable and actually fine material in favor of readers.

  12. I simply could not depart your site before
    suggesting that I actually enjoyed the standard
    information a person provide on your visitors?
    Is gonna be again steadily in order to check up on new posts

    Here is my blog post – delta 8 thc products

  13. Hello, you used to write great, but the last few posts have been kinda boring¡K I miss your great writings. Past several posts are just a little bit out of track! come on!

  14. Attractive component to content. I simply stumbled upon your site and in accession capital
    to claim that I acquire actually enjoyed account your weblog posts.
    Any way I will be subscribing for your feeds or even I success
    you get admission to constantly quickly.

    Have a look at my web page – best CBD

  15. You made some really good points there. I checked on the net to find out more about the issue and found most people will go along with your views on this web site.

  16. I am in fact delighted to read this blog posts which consists of lots of helpful data, thanks for providing these kinds of information.

  17. I’ll immeiatеly take hold of your rss feed
    ɑs I can’t to find your email subscription link ߋr e-newsletter service.
    Do you have any? Kindⅼy llet mee knmoᴡ іn order that I cοuld
    subscribe. Thanks.

    Have a ⅼook att my web-sitе: need a payday loan now

  18. plenty fish date site
    dating online

  19. Very interesting info!Perfect just what I was looking for!

  20. If some one needs expert view on the topic of blogging afterward i suggest him/her to pay a quick visit this blog, Keep up the nice work.

  21. It’s really a cool and useful piece of information. I’m glad that you shared this helpful information with us. Please keep us informed like this. Thanks for sharing.

  22. This post truly made my day. You can not imagine just how much time I had spent

  23. Very nice blog post. I definitely love this site. Continue the good work!

  24. Hi i am kavin, its my first time to commenting anyplace, when i read this post i thought i could also create comment due to this good article.

  25. This is really interesting, You’re a very skilled blogger. I have joined your rss feed and look forward to seeking more of your great post. Also, I’ve shared your site in my social networks!

  26. I really like your writing style, fantastic info , thankyou for putting up : D.

  27. I got this web site from my friend who told me on the topic of this website and now this time I am browsing this website and reading very informative articles at this place.|

  28. Thanks for this web. I definitely agree with what you are saying.

  29. I really liked this post i read your blog pretty often, and you’re always coming out with a lot of great stuff. I contributed this on my fb, and my followers reallyliked it.

  30. My family always say that I am killing my time here at net, but I know I am getting experience daily by reading thes good posts.

  31. I’m not that much of a internet reader to be honest but your blogs really nice, keep it up!

  32. Pretty! This has been an extremely wonderful article. Thank you for
    providing this info.

    Also visit my website :: delta 8 vapes

  33. Hurrah! Finally I got a web site from where I be able to
    in fact get useful facts concerning my study and knowledge.

  34. Hello there! I could have sworn I’ve visited your blog before
    but after looking at some of the articles I realized it’s new to me.
    Anyways, I’m certainly happy I came across it and I’ll be book-marking
    it and checking back often!

  35. tinder online , tinder sign up
    tider

  36. Hi there friends, fastidious paragraph and good urging
    commented at this place, I am in fact enjoying by these.

Comments are closed.